Your address will show here +12 34 56 78
  • Text Hover

Fetal RH Tayini

Kan Uyuşmazlığı Nedir?

Kan uyuşmazlığı, gebe anne ile bebeği arasındaki Rh uygunsuzluğuna verilen addır. Rh uygunsuzluğu, gebelikte ya da kan naklinde Rh(-) bir kişinin Rh(+) kan ile teması sonucu oluşan bir immün reaksiyondur.
Rh Uyuşmazlığı Durumunda Ne Olur?

Anne adayının savunma sistemi ilk kez bu hücrelerle karşı karşıyaysa (ilk gebelik gibi) bu durumda savunma sistemi antikor geliştiremez ve anne vücudu da bu Rh(+) hücreleri tanımış olur. Göbek kordonu ile Rh (+) bebekten, Rh (-) anneye geçen Rh antijeni taşıyan alyuvarlar anne kanında Anti-Rh alloantikorlar oluşumunu tetikler. Oluşan Anti Rh alloantikorlar göbek kordonundan bebeğe geçerek bebeğin alyuvarlarına saldırır. Annenin kanına geçmiş olabilecek Rh (+) alyuvarları yok etmeye yardımcı olan Rh immünglobulin enjeksiyonu en geç 28 haftaya kadar yapılır. Bu şekilde annenin Rh antijenlerini algılaması ve anti Rh alloantikorlar oluşturması engellenir.

Eritroblastosis fetalis Nedir?

Bebekten anneye geçen alyuvarlar belli bir oranı geçerse, anne kanında antikor üretilir. Bu antikorlar göbek kordonu yolu ile bebeğe geçerek, alyuvar parçalanmasına sebep olur. Buna bağlı olarak bebekte bilirubin artışı, kansızlık, daha ileri evrelerde kalp yetmezliği ve ödem oluşur. Bu rahatsızlığa Eritroblastosis fetalis denir.

 

Türkiye’de, 2013 yılı Kızılay verilerine göre; kan gruplarının popülasyon dağılımı şöyledir:
A- Rh(+)            % 37.8
0- Rh(+)            % 29.8
B- Rh(+)            % 14.2
AB-Rh(+)            % 7.2
A-Rh(-)            % 4.7
0-Rh(-)            % 3.9
B-Rh(-)            % 1.6
AB-Rh(-)        % 0.8
Popülasyonda ortalama %12 Rh(-) kan grubu vardır. Canlı doğan bebek sayıları dikkate alındığında yılda ortalama 153.968 kan uyuşmazlığı riski olan gebelik bulunmaktadır.


Neden Rh Testi Gerekli?

RHD geni baskın olduğu için Rh (-) annenin genotipi RHD-/- olduğu halde Rh (+) babanın genotipi RHD +/+ veya RHD +/- olabilir. Bu durumda doğacak olan çocuğun %25 oranında Rh (-) olma olasılığı doğmaktadır. Bu veriler ışığında; Rh aşısı yapılmış her 4 kadından 1’i hiç test yapılmadan gereksiz girişimsel uygulamalara maruz kalmaktadır. Yapılan istatistiksel çalışmalar, bu rakamın % 40 gibi yüksek bir orana ulaşabildiğini göstermektedir (Teitelbaum ve ark., 2015).


NIPT ile Rh Tayini
Non-invaziv yöntemle anne adayından alınan 1 tüp kan ile fetüsun Rh faktörü taşıyıp taşımadığını belirlemek mümkündür. Bu uygulama ile, gebelik sırasında gereksiz aşılamalar engellenmekte ve aşılamanın dezavantajları ortadan kalkmaktadır. Aşılamanın Dezavantajları:

•Döküntü
•Ateş

•Bulantı ve kusma
•Diare
•Deride sarılık
•Aşırı terleme
•Kas ağrıları
•Yutma güçlüğü
•Kaşıntı

 

Test Hakkında
•Gebeliğin 10. haftasından itibaren yaptırılabilir.     
•Çoğul gebeliklerde uygulanamaz.
•Test sonuçları 1 hafta içerisinde teslim edilir.

 

Test Sonucunda:

Fetüs Negatif Bebeğin Rh (-) olması durumunda, anne adayı ve bebek için Rh uyuşmazlık riski yoktur. Anne adayı, rutin sağlık kontrolleri ile gebeliğini devam ettirebilir, Anti-D aşısı yaptırmasına gerek yoktur. Fetüs Pozitif Bebeğin Rh (+) olması durumunda, anne adayı ve bebek için Rh uyuşmazlığı vardır. Anne adayı ve bebeği korumak için kesinlikle Anti-D aşısı yapılmalıdır. Gebeliğin 28. haftasında ve doğumdan sonraki ilk 72 saat içerisinde aşılama gereklidir. Gebelik sonuna kadar anne adayı yakından takip edilmelidir. Bu
aşamada ultrason takibi de önemlidir.

 

 

 Referanslar: Hromadnikova, I., Vechetova, L., Vesela, K., Doucha, J., Kulovany, E., Vlk, R., & Benesova, B. (2005). Non-invasive fetal RHD exon 7 and exon 10 genotyping using real-time     PCR testing of fetal DNA in maternal plasma. Fetal Diagnosis And Therapy, 20(4), 275-280. Ordoñez, E., Rueda, L., Cañadas, M., Cirigliano, V., & Fuster, C. (2013). Development and validation of multiplex real-time PCR assay for noninvasive prenatal assessment of fetal RhD status and fetal sex in maternal plasma. Fetal Diagnosis And Therapy, 34(1), 13-18. Teitelbaum, L., Metcalfe, A., Clarke, G., Parboosingh, J., Wilson, R., & Johnson, J. (2015). Costs and benefits of non-invasive fetal RhD determination. Ultrasound In Obstetrics & Gynecology, 45(1), 84-88. Yenilmez, E. D., Ozgünen, F. T., Evrüke I. C., & Tuli, A. (2015). Noninvasive fetal RHD genotyping by multiplex real-time PCR inmaternal plasma. International Journal of Current Medical Research  4, No. 2, pp. 344-347.